ورق گالوانیزه؛ ویژگیها، مشخصات و کاربردها
یکی از بزرگترین معایب محصولات آهنی و فولادی این است که دربرابر آب و اکسیژن دچار زنگزدگی (اکسیداسون) میشوند. بهترین راه جلوگیری از این آسیب پوشاندن سطح این محصولات با آلیاژها، فلزها و روکشهای مختلف است. فلز «روی» برای مقاومکردن ورقهای فولادی در برابر خوردگی و زنگزدگی کاربرد زیادی دارد.
در این مقاله از شهر پانل به بررسی ویژگیها و مشخصات ورق گالوانیزه میپردازیم. همچنین مزایا و معایب آن را بررسی میکنیم و نحوه محاسبه قیمت آن را نیز میخوانیم.
ورق گالوانیزه چیست؟
ورق گالوانیزه به عبارت ساده به ورقهای فولادی گفته میشود که سطح آنها با فلز «روی» پوشیده شده باشد. این ورق نسبت به ورقهای آهنی مقاومت بالاتری در برابر زنگزدگی دارد و در برابر خوردگی و پوسیدگی نیز بسیار مقاوم است. این ورق به دو روش سرد و گرم تولید میشود.
گالوانیزه یا گالوانیزاسیون چیست؟
فرایند «روی اندود کردن» ورقهای فولادی را گالوانیزاسیون مینامند. همانطورکه گفتیم این ورقها (ورقهای گالوانیزه) به دور روش سرد و گرم تولید میشوند. رایجترین روش، نورد گرم است، این فرایند شامل سه مرحله اصلی است که در ادامه آنها را بررسی میکنیم.
آمادهسازی سطح ورق
این مرحله شامل چهار بخش است. ورق آهنی ابتدا باید این چهار بخش را به ترتیب پشت سر بگذارد:
- چربیزدایی: ابتدا ورقها با محلولهای قلیایی شسته و با برس پاک میشوند.
- شستوشو: در این مرحله ورقها با آب شسته میشوند تا باقیمانده محلول قلیایی از بین برود.
- اسیدشویی: ورقها در محلول اسیدسولفوریک غوطهور میشوند تا زنگزدگیهای احتمالی نابود شود. پس از آن دوباره با آب شسته میشوند.
- فلاکس: ورقها در محلولی بهنام رویآمونیومکلرید غوطهور شده تا آماده گالوانیزاسیون شوند.
گالوانیزاسیون
حالا ورقها آماده رویاندود شدن هستند:
- حمام روی مذاب: ورقهای فولادی در حمامی با حرارت بیش از ۴۵۰ سانتیگراد در «روی» غوطهور میشوند.
- واکنشهای شیمیایی: در نتیجه برخورد روی مذاب با سطح آهن مجموعهای از واکنشهای شیمیایی باعث تشکیل لایه آلیاژی میشوند.
- تشکیل لایه محافظ: بعد از بیرون آمدن از حمام، ورقها با هوا واکنش نشان میدهند و لایهای محافظ، متشکل از اکسید و کربنات روی تشکیل میدهند.
بازرسی و برش
در این مرحله ابتدا ورقها خنک شده و پس از آن بازرسی میشوند. ورقهایی که آزمون کنترل کیفی را مردود شوند دوباره این مراحل را طی میکنند و آنهایی که قبول شدهاند به سمت برش، بستهبندی و ارسال میروند.
روشهای گالوانیزاسیون
بهطورکلی چهار روش برای تولید ورق گالوانیزه وجود دارد. نکته مهم این است که استفاده از هرکدام آنها ویژگیهای خاصی به ورق میدهد. انواع مختلف آن را در ادامه بررسی میکنیم:
الکتروگالوانیزه
این کار برای استفاده در صنایعی که نیاز به ظرافت و حساسیت بالایی دارند مناسب است. برای مثال ورقهایی که در صنعت خودروسازی بهکار میروند از این نوع تولید استفاده میکنند. در فرایند الکتروگالوانیزه، ورقهای فولادی با جریان الکترونیکی و محلول الکترولیتی روی گالوانیزه میشوند. مزیت آن رنگپذیری بهتر ورق است.
گالوانیزه گرم
گالوانیزه گرم یا غوطهورسازی شیوه اصلی و مرسوم تولید ورقهای گالوانیزه است. مزیت آن بالا بردن استحکام ورق است.
پیش گالوانیزاسیون
این روش نیز تقریبا مشابه فرایندهای قبلی است با این تفاوت که ورق ابتدا شسته میشود و سپس در یک استخر روی در چند مرحله رفت و برگشت، رویاندود میشود. مزیت آن ایجاد یکپارچگی بیشتر در سطح ورق است.
گالوانیلینگ
گالوانیلینگ را باید حساسترین و زمانبرترین فرایند تولید ورق گالوانیزه بدانیم. در این روش ورقهای فولادی ابتدای رویاندود میشوند و سپس به کورههای گداخت میروند. این عمل باعث میشود ترکیب آلیاژی روی ورق تبدیل به ترکیبی از آهن و روی شود.
مشخصات ورق گالوانیزه
از مهمترین مشخصات ورق گالوانیزه باید به پوشش و رنگ درخشان آن اشاره کرد. همچنین طول عمر بالای این ورق در مقایسه با آهن، آن را به ورقی محبوب برای تولید محصولات مختلف، مانند ساندویچ پانل، تبدیل کرده است. براساس تحقیقات و در شرایط معمول، عمر این ورق در حدود ۵۰ سال است. همچنین ورق گالوانیزه را میتوان از لحاظ اندازه، ابعاد و وزن نیز دستهبندی کرد که در جدول زیر این دستهبندی را مشاهده میکنید:
| ردیف | طول به متر | عرض به متر | ضخامت | چگالی | وزن حدودی |
| 1 | 2 | 1 | 0.3 | 786 | 4.716 |
| 2 | 2 | 1 | 0.4 | 786 | 6.288 |
| 3 | 2 | 1 | 0.5 | 786 | 7.860 |
| 4 | 2 | 1 | 0.6 | 786 | 9.432 |
| 5 | 2 | 1 | 0.7 | 786 | 1.100 |
| 6 | 2 | 1 | 0.8 | 786 | 12.576 |
| 7 | 2 | 1 | 0.9 | 786 | 14.148 |
| 8 | 2 | 1 | 1.0 | 786 | 15.720 |
| 9 | 2 | 1 | 1.25 | 786 | 1.965 |
| 10 | 2 | 1 | 1.5 | 786 | 2.358 |
| 11 | 2 | 1 | 2 | 786 | 3.144 |
| 12 | 2.5 | 1.25 | 0.3 | 786 | 7.369 |
| 15 | 2.5 | 1.25 | 0.5 | 786 | 13 |
| 16 | 2.5 | 1.25 | 1.0 | 786 | 25 |
| 17 | 2.5 | 1.25 | 1.25 | 786 | 31 |
| 18 | 2.5 | 1.25 | 1.5 | 786 | 37 |
| 13 | 6 | 1 | 0.5 | 786 | 24 |
| 14 | 6 | 1.25 | 0.5 | 786 | 30 |
انواع ورق گالوانیزه
پرطرفدارترین انواع ورق گالوانیزه در بازار براساس ضخامت و ابعادشان دستهبندی میشوند. بر این اساس ورقهایی با ضخامت ۱ میلیمتر و ۳ میل و ورق گالوانیزه ۶ متری از پرطرفدارترینها هستند.همچنین برخی از تولیدکنندگان، این ورقها را در رنگهای مختلف عرضه میکنند که این ورق هم مشتریان خاص خود را دارد. البته نکتهای که درخصوص ورق گالوانیزه رنگ شده باید دانست این است که در برخی محصولات وجود فلز روی باعث میشود که رنگ چسبندگی خوبی پیدا نکند و پس از مدتی پوستهپوسته شود.
کاربرد ورق گالوانیزه
طیف استفاده ورق گالوانیزه بسیار گسترده است. از این ورق در محصولات مختلفی مانند مخزنها گرفته، تانکرهای حمل مایعات، تابلوهای شهری و وسایل آشپزخانه استفاده میشود. از آنجایی که این ورق مقاومت بالایی در برابر زنگزدگی و پوسیدگی دارد بهترین متریال برای استفاده در مناطق مرطوب است. همچنین کابینتهای آشپزخانه و کانالهای هوا از دیگر جاهایی است که این ورق در آنها استفاده میشود. سایر کاربردهای ورق گالوانیزه را در ادامه میخوانید:
- مخزن تانکر، البته به دلیل وجود فلز روی بهتر است در مخازن آب استفاده نشود.
- سقف سالنهای بزرگ و سولهها
- تجهیزات و وسیلههای آشپزخانه مانند لباسشویی، یخچال و…
- مصالح ساختمانی مدرن مانند ساندویچ پانل سقفی و دیواری
- تابلو برقهای شهری و صنعتی
- پروفیلها، ناودانیها، لوله و سایر مصالح ساختمانی
ویژگی ورق گالوانیزه
اصلیترین ویژگی این ورق مقاومت بالای آن در برابر خوردگی و پوسیدگی است. اما ویژگیهای کاربردی دیگری نیز وجود دارد که ورق گالوانیزه را محبوب سازندگان و مصرفکنندگان آن کرده است. ویژگیهایی از جمله:
- مقاومت بالا
- شستوشوی آسان
- هزینه پایینتر نگهداری
- امکان استفاده در شرایط اقلیمی مختلف
- وزن سبکتر
- عایق حرارتی
- عایق صوتی
معایب ورق گالوانیزه
هر متریالی در کنار مزایایی که آن را خاص میکند معایبی نیز دارد. در ادامه به عمده معایب ورق گالوانیزه میپردازیم.
- قیمت بالاتر نسبت به سایر محصولات فولادی به دلیل شرایط خاص تولید
- فلز روی در زمان جوشکاری گازهای سمی آزاد میکند که همین مورد جوشکاری روی گالوانیزه را نیازمند تجهیزات خاص میکند.
- فرایند گالوانیزاسیون دوستدار محیط زیست نیست.
- پوشش گالوانیزه روی ورق ممکن است بعد مدتی ضعیف شود و روی کیفیت آن تاثیر بگذارد.
- به دلیل وجود لایه محافظ امکان استفاده از این ورق در جاهایی که نیاز به پیچ و خم تند است امکانپذیر نیست.
قیمت ورق گالوانیزه
قیمت ورق گالوانیزه تابعی از عوامل مختلف است. برای بهدست آوردن قیمت آن وزن ورق به کیلوگرم را محاسبه و طبق فرمول زیر عمل میکنیم:
طول ورق(به متر)×عرض ورق(به میلیمتر)×ضخامت ورق(به میلیمتر)×عدد چگالی آهن (786)÷۱۰۰۰
قیمت ورق گالوانیزه معمولا بهصورت روزانه نوسان دارد. قیمت این ورق با توجه به ضخامت پوشش و خود ورق متفاوت است. همچنین از آنجایی که برخی از ورقهای موجود در بازار ایران وارداتی هستند و برخی از مواد اولیه آن هم از خارج کشور وارد میشوند قیمت این ورق با قیمت ارز نیز نوسان پیدا میکند. برای اطلاع از قیمت روز ورق گالوانیزه میتوانید از جدول بالای صفحه استفاده کنید یا با کارشناسان ما در تماس باشید.
- ورق گالوانیزه چیست و چه ویژگیهایی دارد؟
ورق گالوانیزه، فولادی است که با لایهای از روی پوشانده شده و مقاومت بالایی در برابر خوردگی و زنگزدگی دارد.
- کاربردهای ورق گالوانیزه در صنعت و ساختمان چیست؟
این ورقها در ساخت ساندویچ پانلها، سقفها، دیوارها، لولهها و قطعات خودرو بهکار میروند.
- قیمت ورق گالوانیزه چگونه محاسبه میشود و چه تاثیری بر قیمت ساندویچ پانل دارد؟
قیمت ورق گالوانیزه بر اساس ضخامت، عرض، طول و نوسانات بازار تعیین میشود و مستقیماً بر قیمت ساندویچ پانل تأثیر میگذارد؛ برای اطلاع از قیمتهای بهروز، با ما تماس بگیرید.
- چگونه میتوانم ورق گالوانیزه مناسب را انتخاب و سفارش دهم؟
برای انتخاب ورق گالوانیزه مناسب و دریافت مشاوره، از طریق راههای ارتباطی در صفحه تماس با ما و یا شماره تلفنهای قرارداده شده در سایت با کارشناسان شهر پانل در ارتباط باشید.
