نصب و راه اندازی اتاق تمیز
نصب و راه اندازی اتاق تمیز نیازمند نکات فنی و رعایت استفاده از مصالح استرلیزه می باشد و محیط باید از هرگونه آلودگی در حین نصب و پس از آن ایزوله باشد در ادامه به بررسی نکات فنی نصب این اتاق می پردازیم.
کفسازی اتاق تمیز
کفسازی به معنای ساخت پوششی برای کف سازه برای مقاومت، زیبایی و همچنین داشتن ویژگی های مورد نیاز سازه است. کفسازی یکی از مهم ترین قسمت های ساخت یک سازه در پروژه است؛ زیرا که کف یک سازه باید با باقی اجزای سازه هماهنگی داشته باشد.
انواع کف سازی اتاق تمیز
به طور کلی کفسازی اتاق تمیز به دو صورت رولی و یکپارچه است. حال این دو مدل دارای انواع و رنگ های متفاوتی هستند.
انواع کفسازی برای کلین روم که میتوان نام برد شامل کف پوش رول پی وی سی (PVC) ، کف پوش اپوکسی ، کف پوش ام ام ای (MMA) و کف پوش پلی اورتان است.
کف پوش رول پی‌وی‌سی (PVC)
این نوع کف پوش به‌صورت ابعاد یک مترمربع در کنار یکدیگر با جوش سرد متصل می شوند و بیشتر در صنایع اتاق تمیز کاربرد دارد.
کف پوش اپوکسی
این نوع کف‌پوش معمولاً در سازه‌هایی که دارای کف بتنی باشد برای محافظت از کف و زیبایی به کار می‌رود. همچنین برای اتاق‌هایی که از سرامیک و موزاییک استفاده شده است برای مناسب کردن آن برای اتاق تمیز میتوان از کف‌پوش اپوکسی استفاده کرد.
کف پوش ام‌ام‌ای (MMA)
این نوع کف‌پوش به دلیل ویژگی سرعت بالا خشک‌شدن که دارد یکی از موارد موردتوجه است. سختی‌گیر این نوع رزین باتوجه‌به دمای محیط اجرا قابل تغییر است. میتوان در دمای پایین از مقدار بیشتری از هاردنر استفاده کرد تا عمل‌آوری مواد کامل و با سرعت مناسب صورت گیرد.
کف پوش پلی اورتان
این نوع کف‌پوش تقریباً همان کف‌پوش اپوکسی است که دارای ویژگی های خاص مانند مقاومت بالا در برابر الکل مواد داری خاصیت باز و … دارد.
صیقلی نگه‌داشتن سطح یکی از مسائلی که در صنعت‌هایی همچون داروسازی، غذایی و اتاق تمیز و محیط‌های مشابه که نسبت به درز بین دیوار و زمین که محل تجمع آلودگی و باکتری است را مورد توجه قرار می دهند.
این امر به معنی این است که درزهای موجود در دیوار و سازه از بین رود که در این مواقع از ماهیچه اپوکسی (ماهیچه رزینی) مورد استفاده قرار می دهند که کار آن پوشاندن درزها است.
روشنایی اتاق تمیز
یکی از موارد مهمی که در یک اتاق تمیز باید رعایت بشود و مهم است روشنایی ان است زیرا باید به طوری باشد که نور به صورت یک نواخت در محیط پخش شود و همچنن منبعی برای ورود آلودگی نباشد و سیستم گردش هوا محیط داخل اتاق تمیز را برهم نزند.
روشنایی اتاق تمیز باید چه ویژگی هایی داشته باشد؟
روشنایی اتاق تمیز باید به گونه ای بایشد که کمترین میزان دما را در محیط ایجاد کند و مانع ورود هرگونه الودگی به محیط باشد زیرا که باعث تداخل در دما و میزان الودگی اتاق تمیز نشود.
میتوان برای جلوگیری از ورود الودگی از طریق رو شنایی از فیلتر هوا استفاده کرد.
طراحی روشنایی اتاق تمیز به چه گونه است؟
طراحی روشنایی اتاق تمیز معمولاً به روشی است که هم از بالا هم از درون اتاق تمیز قابل‌دسترس باشند؛ ولی دسترسی از بالا بهتر است؛ زیرا که زمانی به مشکل بر بخورد لامپ تعمیرکار بدون این که به اتاق تمیز وارد شود بتواند از بیرون مشکل را حل کند.
همچنین طراحی روشنایی اتاق تمیز به گونه ای است قابلیت تحمل رطوبت بالا محیط را داشته باشد و بتوان آن را با شرایط اتاق و دلخواه نور محیط را کم و زیاد کرد.
بنچ اتاق تمیز
بنچ اتاق تمیز در اصل نیمکتی است که وقتی کارکنان در کلین روم یا اتاق تمیز خسته می‌شوند و به‌جای برای نشستن و استراحت‌کردن نیاز دارند بر روی این نیمکت ها می نشینند. بنچ اتاق تمیز میان رختکن و ورودی اتاق تمیز قرار دارند.
این نیمکت ها یا بنچ کشودار و دارای طبقه هم دارد که در این نوع از بنچ‌های کلین روم کارکنان کفش خود را قرار می‌دهند.
کارکنان کلین روم برای اینکه به اتاق تمیز وارد شوند و آلودگی را از طریق خود وارد اتاق نکنند بر روی بنچ‌های اتاق تمیز که قبل از ورودی قرار دارد می نشیند و کفش‌های خود را در می آورند و در قسمت کشو یا طبقه بنچ ها می گذارند و با کفش های مخصوص وارد کلین روم می شوند تا آلودگی، گردوغبار و میکروب را وارد محیط اتاق تمیز نکنند تا محیطی پاکیزه داشته باشند.
کاربرد بنچ اتاق تمیز
بنچ اتاق تمیز در بسیاری از صنایع بسته به مکان و هدف استفاده از آن سفارش داده می‌شود و کاربرد دارد.
هدف اصلی استفاده از بنچ اتاق تمیز نشستن و استراحت برای روی آن و همچنین نگهداری از وسایل و کفش های کارکنان کلین روم است.
در ادامه برخی از مکان هایی که بنچ اتاق تمیز کاربرد دارد را نام برده‌ایم:
- صنایع شیمیایی
- بیمارستان‌ها
- صنایع بیولوژیکی
- صنایع دارویی
- آزمایشگاه‌ها
- اتاق عمل
- اتاق تمیز
خصوصیات و ویژگی بنچ اتاق تمیز
- کاربردی
- به‌آسانی تمیز می‌شود
- طراحی‌های گوناگون و متناسب با کاربرد
- حمل‌ونقل آسان
- در دو نوع صاف و ورق پانچ می‌شود
- براق بودن سطح بنچ اتاق
- هماهنگ با محیط
- دارای جنس فلزی با روکش پودری رنگ
- دارای پایه‌های قابل‌تنظیم
- دارای جنسی از استیل ضدزنگ
مراحل ساخت کلین روم
برای ساخت اتاق تمیز یا کلین روم در ابتدا نیاز به یک نقشه دقیق که محاسبات عددی روی آن انجام شود داریم که مهندسین ما این نقشه‌کشی را انجام می‌دهند و در طراحی و ساخت اتاق تمیز باید دو استاندارد زیر رعایت شود
- استاندارد ایزو سری ISO 14644- 2
- استاندارد فدرال ایالات متحده آمریکا
با رعایت این دو استاندارد به مراحل بعدی ساخت کلین روم می رویم:
در ابتدا باید تعداد پرسنلی که در اتاق تمیز قرار می‌گیرند مشخص شود تا فضای کافی برای همه کارکنان وجود داشته باشد.
- کلین روم را از نظر تمیزی به درجه‌های مختلفی تقسیم می کنند تا عبور و مرور ذرات هوا مشخص شود.
- کنترل بررسی فشارهای وارد شده می‌پردازند
- تعیین‌کردن جریان هوا در کلین روم
- مشخص‌کردن جریان هوای ورودی از فیلتر خروجی
- به متعادل ساختن هوای درونی می‌پردازند
- بررسی و ارزیابی سایر متغیرها می‌پردازند
- کنترل‌کردن دما برای ساخت بین 66 تا 70 درجه فارنهایت باید باشد.
کنترل کردن رطوبت برای ساخت
در این مرحله چیدمان مکانیکی سیستم مشخص می شود. به بررسی محاسبات گرمایی و سرمایی پرداخته می شود.
استفاده از تهویه هوا مناسب و قوی
پس از اتمام تمامی این مراحل شروع به نصب و راه‌اندازی کلین روم می کنیم.
تجهیزات اتاق تمیز شامل موارد زیر است:
- هواساز هایژنیک
- اگزاست فن
- پس باکس
- پنجره اتاق تمیز
- درب اتاق تمیز غیر هم باد و هم باد
- ساندویچ پنل
- هود لامینار
الزامات اتاق تمیز
کلین روم باید به گونه ای باشد که جریان هوا به صورت یکنواخت و در خطوط موازی از هم حرکت کنند از الزامات اتاق تمیز وجود کف، پنجره، قفل الکترونیکی، کانال کشی می توان اشاره کرد.
کف اتاق تمیز
کف اتاق تمیز باید به‌گونه‌ای باشد که به‌راحتی خراب نشود و مانع جمع‌شدن آشغال در گوشه و کنار کف اتاق شود کف کلین روم باید از مواد محکم ساخته شود که به راحتی خورده نشود و سریع ساییده و خراب نشود.
پنجره اتاق تمیز
پنجره‌های کلین روم باید دوجداره باشد و دارای چهارچوبی از جنس فلز آلومینیوم که باید به موازات پانل نصب شود تا زیباتر به نظر رسد.
قفل الکترونیکی
برای جلوگیری از عبور افراد متفرقه به داخل اتاق تمیز قفل الکتریکی تعبیه می‌شود و عملکرد این قفل به‌گونه‌ای است که یک شخص پشت کامپیوتر کنترل باز و بسته‌شدن در می‌نشیند و ورود و خروج افراد را چک می‌کند تا مشکلی رخ ندهد.
کانال‌کشی اتاق تمیز
کانال کشی به دلیل جلوگیری از ورود هرگونه گرد و غبار و آلودگی نصب می‌شود و بهتر است این کانال کشی بدون هیچ سوراخی برای ورود آلودگی انجام شود پس بهتر است با رعایت نکات استاندارد و به‌صورت استاندارد انجام گیرد.
ایمنی و آتش‌سوزی در اتاق تمیز
آتش‌سوزی یکی از حوادثی است که هر لحظه امکان دارد رخ بدهد کلین روم به دلیل اینکه محیط بسیار حساسی است رخ دادن آتش‌سوزی در این اتاق خسارات جبران‌ناپذیری وارد می کند.
در کلین روم نمی‌توان از هر تجهیزاتی برای تشخیص حریق استفاده کرد و فقط از دستگاه‌های تشخیص دود باید استفاده شود.
برای حفاظت بهتر از آتش‌سوزی از مادون‌قرمز استفاده شده که به‌عنوان تشخیص‌دهنده شعله در مکان مخصوص قرار داده می‌شود.
مشاوره و راهنمایی اجرای اتاق تمیز
اولین و مهم‌ترین قدم برای داشتن یک سازه با استفاده از اتاق تمیز گرفتن راهنمایی و مشاوره از یک تیم متخصص و ماهر است که بتواند به شما بهترین مشاوره برای ساخت ساندویچ پانل بدهد یک تیم قوی تشکیل شده از مهندسان نقشه کشی باتجربه و مهندسان نصب پانل با مهارت و مشاوران آگاه در این زمینه که درباره سیر تا پیاز ساندویچ پانل اطلاعات کامل داشته باشد تا بتواند در انتخاب بهترین نوع پانل به مشتریان کمک کند.
برای داشتن یک انتخاب عالی باید به نکات زیر درباره اتاق تمیز توجه داشته باشید.
ضرورت طراحی و ساخت کلین روم
اتاق تمیز برای ساخت مکانی ایزوله کاربرد دارد و فضایی برای انجام عملیات و آزمایش‌های حساس بسیار کاربرد دارد تا از ورود آلودگی جلوگیری کند.
مصالح موردنیاز ساخت
- ساندویچ پنل سقفی و دیواری
- اگزاست فن
- درب اتاق تمیز هم باد و غیر هم باد
- پس باکس
- پنجره کلین روم
- ساختار کلی
نقشه اتاق تمیز به صورت کلی و استاندارد شده به نقشه های زیر مانند: تأسیسات مکانیکی، تأسیسات الکتریکی کلین روم، نقشه نمای و نقشه پلان کلین روم تقسیم شده اند که باید با در نظر گرفتن اصول و استاندارد های خاصی کشیده شوند یکی از نکات مهم که باید به آن توجه کرد نحوه قرارگیری تهویه هوا قدرت و مکش آن و بعدی نورپردازی مناسب در محیط داخلی است که باید به آن توجه زیادی کرد.
ولیدیشن اتاق تمیز (Validation)
یکی از رایج ترین کارها بعد از نصب و راه اندازی اتاق تمیز ولیدیشن اتاق تمیز است؛ ولیدیشن اتاق تمیز یا (Validaton Clean Room) به معنای اعتبارسنجی و تضمین کیفیت اتاق تمیز است که از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است.
ولیدیشن بر اساس استاندارهای خاصی مشخص شده و از مهم ترین و دقیق ترین مرحله پس از نصب و راه اندازی اتاق تمیز به شمار می آید. به طورکلی اعتبار سنجی اتاق تمیز به دلایلی از جمله نظارت و اطمینان از تجهیزات که بر اساس استاندارها تولید شده باشد صورت می گیرد.
از جمله صنایعی که در آنها تضمین کیفیت و اعتبارسنجی صورت می گیرد می توان به صنایع داروسازی، تولید و ساخت تجهیزات پزشکی، تولید و ساخت محصولات آرایشی بهداشتی، تولید محصولات غذایی و… اشاره کرد.
کلین روم محیطی طبق اندازه و استاندارد یا مدولار است که در آن عواملی همچون: ذرات موجود معلق در هوا، دما، بار میکروب ها، رطوبت نسبی، اختلاف فشار و جریان هوا با استفاده از ابزار و استانداردهای دقیق تنظیم و کنترل می‌شوند.
نکته قابل‌توجه این است که معتبرسازی اتاق تمیز دارای مراحل مختلفی هستند که از یک‌چرخه منظم و مشخص پیروی می‌کند و باید به طور منظم برای رعایت استاندارها و پاکیزگی کلین روم انجام شود.
این چرخه شامل 5 مرحله برای انجام بهتر ولیدیشن است و هر کدام وظایف خاصی برای کنترل تغییرات در محیط دارند. این مراحل با کنترل طراحی شروع و با نظارت و کنترل نهایی به پایان می‌رسد. این مراحل عبارت‌اند از:
- سنجش و ارزیابی طراحی کلین روم
- ارزیابی و کیفیت نصب
- ارزیابی کارایی و عملکرد
- ارزیابی عملیات
- صدور گواهی و مجوز استاندارد به همراه تضمین کیفیت
سنجش و ارزیابی طراحی کلین روم
در این مرحله هدف این است که کارفرما استاندارد طراحی‌های صورت‌گرفته را با آنچه موردنظر است، برسی کند و ثابت شود خروجی باهدف موردنظر متناسب است یا خیر.
ارزیابی و کیفیت نصب
هدف از این مرحله برسی نصب و راه‌اندازی اصولی یا (IQ) و احراز کیفیت نصب اجزای موجود در کلین روم طبق نیاز و استاندارد است.
ارزیابی کارایی و عملکرد
این مرحله برسی می‌شود کارکرد کلی و درستی عملکرد تجهیزات مطابق با شواهد عینی دارای اعتبار باشد و تأیید شود کلین روم در قسمت‌ها مشخص شده در محدوده به‌درستی کار می‌کند یا خیر.
ارزیابی عملیات
در این مرحله از طریق شواهد عینی یعنی کارفرما یا فرد استفاده‌کننده تأیید شود کلین روم مطابق استانداردها و الزامات در محدوده مشخص به شکل قابل‌قبول عمل می‌کند یا خیر.
صدور گواهی و مجوز استاندارد به همراه تضمین کیفیت
مرحله نهایی در ولیدی‌شان صدور مجوز استاندارد و سنجش همه موارد در استانداردهای ایزو است که اگر تأیید شود مجوز صادر می‌شود.
اصول طراحی کلین روم
کلین روم در صنایع و صنعت های مختلف به‌خصوص داروسازی کاربرد دارد و اصول طراحی کلین روم از اهمیت زیادی برخوردار است. علاوه بر تولید کنندگان، کاربران کلین روم نیز باید اطلاعاتی از این اصول طراحی داشته باشند. همان طور که می‌دانید برای ساخت کلین روم پیش ساخته از ساندویچ پانل کلین روم استفاده می شود. به طورکلی اصول طراحی کلین روم در 8 مرحله انجام می شوند که در ادامه شرح خواهیم داد.
1.فلودیاگرام پرسنل
اصلی‌ترین منبع آلودگی در کلین روم کارمندان آن است به همین دلیل باید تمامی فرایندهای حساس اتاق تمیز از طریق ورودی‌های جداگانه و قابل‌کنترل ایزوله شوند و همچنین کارمندان قبل از ورود به اتاق تمیز از تجهیزات مخصوص استفاده کنند.
2.کلاس‌بندی اتاق تمیز
کلاس‌بندی کلین روم بر اساس استانداردهای تدوین شده با معیار ذرات مجاز در کلین روم انجام می‌شود که مهم‌ترین استانداردها در طبقه‌بندی اتاق تمیز سه استاندارد BS، ISO و سیستم آمریکایی است. حجم ذرات و آلودگی‌ها معلق هوا عوامل تأثیرگذار در کلاس‌بندی کلین روم هستند.
3.دیاگرام اختلاف فشار
برای جلوگیری از انتقال آلودگی به داخل کلین روم باید میان فضای داخلی و بیرونی اتاق تمیز دارای اختلاف شار باشد. این اختلاف فشار که حدود 10 تا 15 پاسکال است منجر می‌شود هوای آلوده و کثیف وارد اتاق تمیز نشود.
4.مقدار هوای ورودی
نوع کاربری، فرایند و کلاس کلین روم از عوامل تعیین میزان هوای ورودی در اتاق تمیز است. این مقدار هوا از طریق فیلترهای هوا وارد می‌شود تا آلودگی را با خود وارد محیط نکند.
5.بالانس هوا
برای بالانس کردن هوای کلین روم باید تمام هواهای ورودی به اتاق تمیز و همچنین تمام هواهای خروجی از اتاق تمیز با یکدیگر برابر شوند.
6.سایر پارامترهای اتاق تمیز
علاوه بر موارد ذکر شده فاکتور های دیگری برای طراحی اصولی کین روم وجود دارد که از جمله این فاکتورها می توان به دما، رطوبت، جریان لامینار و تخلیه الکترواستاتیک و نویز و ارتعاش اشاره کرد.
7.تهیه روم بوک
روم بوک اتاق تمیز اطلاعاتی مانند نام کاربری، مساحت، ارتفاع، رطوبت، کلاس اتاق تمیز و دما را نشان می‌دهد که این اطلاعات بسیار حیاتی و مهم هستند و لازم است برای کلیه بخش‌های اتاق تمیز به کار برده شود.
8.هواسازها و تأسیسات مکانیکی
در طراحی هواساز های اتاق تمیز باید کانال‌های هوارسانی، دریچه های جریان هوا، انتخاب اجزای هواساز، دمپرهای کنترل هوا، انتخاب سیستم کنترل و بررسی هوارسانی اتاق تمیز و همین طور انتخاب و جای گذاری فیلتر ها را زیر نظر گرفت و به آن ها توجه کرد.
در صورت داشتن هرگونه سوال فنی و یا برای دریافت قیمت ساندویچ پانل می توانید با شماره‌های موجود درسایت تماس حاصل نمایید. همچنین تیم نصب شهر پانل از صفر تا صد نصب و اجرای پروژه شما را بر عهده می‌گیرد.
